Küçük Projelerde Doğru Mimari Seçimi

Küçük Projelerde Doğru Mimari Seçimi

Küçük bir projeye başlarken mimari konuşmak çoğu kişiye abartılı gelir.

“Zaten küçük”, “sonra bakarız”, “şimdilik çalışsın yeter” denir.

 

Ama ilginçtir:

En çok mimari hatayı da küçük projelerde yaparız.

 

Çünkü “küçük” kelimesi, düşünmemek için çok rahatlatıcıdır.

 

 

Küçük proje, geçici proje demek değildir

Bir proje küçük başlayabilir ama:

• Portföye girer

• Üzerine eklenir

• Birine gösterilir

• Canlıya alınır

 

Ve bir gün şunu fark edersin:

 

“Keşke başta biraz düşünseydim.”

 

Küçük projelerde yapılan mimari tercihler,

projeyi büyütmez ama kullanılabilirliğini belirler.

 

 

En yaygın hata: büyük sistemleri taklit etmek

 

Microservice, event-driven, clean architecture…

Büyük sistemlerde anlamlı olan birçok yapı, küçük projede yük olur.

 

Sonuç:

• Fazla dosya

• Anlamsız soyutlamalar

• Okuması zor kod

 

Küçük projede mimari, “ne kadar güçlü?” değil,

ne kadar sade? sorusuna cevap vermelidir.

 

 

Mimari seçim aslında sınır koymaktır

İyi bir mimari, her ihtiyacı karşılamaz.

Bazı şeylere bilerek “hayır” der.

• Her şeyi modüler yapmaz

• Her ihtimali kapsamaz

• Her değişikliği kolaylaştırmaz

 

Ama şunu yapar:

 

“Bu proje şu kadar karmaşıklığı kaldırır.”

 

Bu sınırı çizmek, küçük projelerde altın değerdedir.

 

 

Okunabilirlik, esneklikten daha değerlidir

Küçük projede kodu:

• Sen okuyacaksın

• Belki bir başkası inceleyecek

• Aylar sonra yine sen döneceksin

Bu yüzden mimarinin en önemli kriteri şudur:

 

“Bu kodu açtığımda ne olduğunu anlayabiliyor muyum?”

Aşırı esnek yapılar, bu soruya genelde “hayır” dedirtir.

 

Erken soyutlama sessizce zarar verir

“İleride lazım olur” düşüncesiyle yapılan soyutlamalar:

• Gerçek ihtiyacı kaçırır

• Yanlış noktaya yatırım yaptırır

• Değiştirmeyi zorlaştırır

 

Küçük projede soyutlama, ihtiyaçtan sonra gelmelidir.

Önce çalışan, sonra sade bir yapı.

 

 

Basit mimari kötü mimari değildir

 

Basit mimari:

• Tek katman olabilir

• Dosyalar az olabilir

• Sorumluluklar net olabilir

 

Bu bir eksiklik değil, bilinçli bir tercihtir.

 

Küçük projelerde en iyi mimari genelde:

en az açıklama gerektiren mimaridir.

 

 

Son söz

 

Küçük projelerde doğru mimari seçimi,

“en doğru yapı hangisi?” sorusu değil,

“bu proje için yeterli olan ne?” sorusudur.

 

Ne eksik, ne fazla.

 

Bir mimari seni yormuyorsa,

projeyi büyütmeden de değer üretir.

 

Ve çoğu zaman iyi bir küçük proje,

fazla düşünülmüş büyük bir projeden daha öğreticidir.